Kadınlara Seçme ve Seçilme Hakkı Tanınmasının Yıl Dönümü Mesajı




Kadınların sosyal ve siyasal hayatta yaygın olarak aktif konuma gelmeleri, bütün dünyada tarihin son dönemlerinde mümkün hale geldi. Bununla beraber; ülkemizdeki Cumhuriyet dönemi öncesi ve sonrası gelişmeler, kadın hakları ve kadına verilen değer konusunda bizim ne kadar ileri düzeyde olduğumuzu da ortaya koymaktadır. Bu gelişmeler, nüvesini, kadınla erkeği birbirinin can yoldaşı olarak gören inanç değerlerimizden almıştır.
Ülkemizde 1842’de ilk olarak ebelik kursları başlatılmış, 1863’te Kız Sanat Okulları, 1870’te Kız Öğretmen Okulları açılmıştır. 1910’da İstanbul Darülfünun’u içerisinde, bir de ayrıca İnas Darülfünun’u (Kadın Üniversitesi) açılmıştır. İkinci Meşrutiyetten sonra kurulan Terakki Nisvan Cemiyeti (Kadınların Statüsünü İyileştirme Cemiyeti), Müdafa-i Hukuk-i Nisvan Cemiyeti (Kadın haklarını Savunma Cemiyeti) gibi cemiyetler, kadın hakları konusundaki toplumsal hassasiyetin birer yansıması olarak ortaya çıkmıştır.
Cumhuriyet’in kurulmasından sonra kabul edilen Medeni Kanun ile kadın hakları konusunda önemli ilerlemeler sağlandı. Kadınlara seçme ve seçilme hakkını ise dünyadaki pek çok devletten önce verdik. Önce 1930 yılında belediye meclislerine seçilme hakkı; ardından 1933 yılında, muhtarlık ve ihtiyar heyeti seçimlerinde seçme ve seçilme hakkı verildi. 5 Aralık 1934 tarihinde verilen milletvekili seçme ve seçilebilme hakkıyla da bu kazanımlar en üst seviyeye çıkarıldı.
Bizler bu hakları, göreve geldiğimiz 2002 yılından bugüne bütüncül, aynı zamanda sonuç odaklı bir yaklaşımla ele alıyor ve fiiliyata dönüştürmek üzere gayret ediyoruz. Bunun için eğitimden istihdama kadar kadınlarımıza sağladığımız hak ve ayrıcalıklarla kadınlarımızın her alandaki etkinliğini ve statüsünü artırmanın gayreti içindeyiz. Cumhuriyet tarihi boyunca 2002 seçimlerine kadar yüzde 5’i bulmayan Meclisimizdeki kadın milletvekili oranı, yapılan son beş milletvekili seçiminde kademeli şekilde artarak, en son 24 Haziran 2018 seçimlerinde yüzde 17’ye yükselmiştir.
Kadınların, hayatın her alanında daha da aktif hale gelmeleri için çalışmalarımızı büyük bir gayretle sürdürüyoruz.
Bu duygularla, 5 Aralık 1934’te Kadınlara Seçme ve Seçilme Hakkı verilmesinin 85. Yıldönümünü kutluyor, bütün kadınlarımıza sevgi ve saygılarımı sunuyorum.